Quiz z lektury „Mitologia” ma 41 pytań w 3 typach, a do tego 4 prawdziwe zadania z arkuszy CKE. Po każdej odpowiedzi pokazujemy wyjaśnienie, a z puli pytań możesz wydrukować test w formacie A4.
Quiz · 41 pytań z wyjaśnieniami
„Mitologia”: sprawdź, ile wiesz
Albo wybierz inny tryb:
0dobrze
0do powtórki
–twój rekord
Ucz się, nie tylko sprawdzaj
Ucz się
Wybierz ćwiczenie: fiszki z powtórkami, gry na plan wydarzeń i cytaty albo pytania otwarte jak na sprawdzianie.
Pytanie 1 z 5
Wyjaśnij, czym jest prometeizm, i uzasadnij, dlaczego Prometeusz zasługuje na miano dobroczyńcy ludzkości.3 pkt
Na przykładzie dwóch mitów wykaż, że bogowie surowo karzą ludzką pychę.3 pkt
Porównaj postawy Dedala i Ikara. Jaką przestrogę niesie ten mit?3 pkt
Wyjaśnij, jakie zjawisko przyrody tłumaczy mit o Demeter i Korze, i oceń postawę Demeter jako matki.3 pkt
Wyjaśnij znaczenie trzech związków frazeologicznych pochodzących z mitów i opowiedz, z jakich historii się wywodzą.3 pkt
Arkusze CKE
Ta lektura na egzaminie
Prawdziwe zadania z arkuszy CKE (termin główny). Odpowiedź według klucza CKE, wyjaśnienie nasze.
Matura 2025poziom podstawowy · zadanie 6umiarkowanie trudne · 67%
A. Adam Asnyk: Jest pracowity, silny i wytrwały,Lwia skóra nagie barki mu pokrywa,Lecz wobec pana swojego nieśmiały,Łańcuchów swoich sam kuje ogniwa
B. Zbigniew Herbert – wiersz o bardzo młodym bohaterze, któremu skrzydła z wosku i piór nie utrzymały ciała w powietrzu (fragmentu nie przytaczamy – utwór chroniony prawem autorskim). Postacie do wyboru: 1. Herakles, 2. Charon, 3. Syzyf, 4. Ikar.
Do których postaci mitologicznych nawiązują przytoczone fragmenty wierszy?
Zadanie odnosi się do fragmentu lektury zamieszczonego w arkuszu (utwór chroniony prawem autorskim, więc go tu nie przytaczamy). Otwórz arkusz CKE
Źródło: CKE, Matura 2025 (poziom podstawowy), Zadanie 6 (arkusz MPOP-P1-100-2505). Polecenie bez zmian.
Matura 2025poziom podstawowy · zadanie 14trudne · 37%
Czy postawa starego Prometeusza przedstawiona w utworze Zbigniewa Herberta jest zgodna z mitologicznym pierwowzorem? W uzasadnieniu odpowiedzi odwołaj się do przytoczonego utworu oraz do mitu o Prometeuszu z Mitologii Jana Parandowskiego.
Zadanie odnosi się do fragmentu lektury zamieszczonego w arkuszu (utwór chroniony prawem autorskim, więc go tu nie przytaczamy). Otwórz arkusz CKE
Źródło: CKE, Matura 2025 (poziom podstawowy), Zadanie 14 (arkusz MPOP-P1-100-2505). Polecenie bez zmian.
Matura 2024poziom podstawowy · zadanie 8łatwe · 75%
[Fragment Mitologii Parandowskiego – streszczenie: Demeter w podartej szacie, z włosami pełnymi prochu, błąka się bezradnie i szuka córki Persefony, porwanej przez Hadesa do podziemi; na próżno pyta o nią każdego przechodnia.]
Jan Kochanowski, Tren X: Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi sie podziała?W którą stronę, w którąś sie krainę udała?Czyś ty nad wszystki nieba wysoko wzniesionaI tam w liczbę aniołków małych policzona?Czyliś do raju wzięta? […]Gdzieśkolwiek jest, jesliś jest, lituj mej żałości.A nie możesz li w onej dawnej swej całości,Pociesz mię, jako możesz, a staw sie przede mnąLubo snem, lubo cieniem, lub marą nikczemną.
Czy postawa podmiotu lirycznego w Trenie X Jana Kochanowskiego jest podobna do postawy Demeter? W uzasadnieniu odpowiedzi odwołaj się do Trenu X oraz do zacytowanego fragmentu Mitologii Jana Parandowskiego.
Zadanie odnosi się do fragmentu lektury zamieszczonego w arkuszu (utwór chroniony prawem autorskim, więc go tu nie przytaczamy). Otwórz arkusz CKE
Źródło: CKE, Matura 2024 (poziom podstawowy), Zadanie 8 (arkusz MPOP-P1-100-A-2405). Polecenie bez zmian.
Matura 2023poziom podstawowy · zadanie 7łatwe · 76%
[Opis z arkusza – streszczenie: trojan to fragment kodu ukryty w innym, pozornie wartościowym programie (np. w pliku udającym nową grę); długo nie zdradza się, ale potajemnie uszkadza system użytkownika i inne komputery w sieci.]
Odwołując się do mitu o wojnie trojańskiej, uzasadnij trafność nazwy wirusa komputerowego, którego opis podano wyżej.
Zadanie odnosi się do fragmentu lektury zamieszczonego w arkuszu (utwór chroniony prawem autorskim, więc go tu nie przytaczamy). Otwórz arkusz CKE
Źródło: CKE, Matura 2023 (poziom podstawowy), Zadanie 7 (arkusz MPOP-P1-100-2305). Polecenie bez zmian.
Do nauki i dla nauczyciela
Pytania i test do druku
Mitologia: pytania i odpowiedzi 37
Pytania z wyborem odpowiedzi. Pozostałe 4 z 41 (kolejność wydarzeń, prawda czy fałsz) są tylko w quizie.
Fabuła22 pytaniaCo według Greków istniało na samym początku, zanim powstał świat?
Chaos. Mit o powstaniu świata zaczyna się od Chaosu, bezładnej otchłani. Dopiero z niego wyłoniły się Gaja, czyli Ziemia, i inne pierwsze bóstwa.
Dlaczego Kronos połykał swoje dzieci zaraz po urodzeniu?
bał się, że jedno z nich odbierze mu władzę. Kronos znał przepowiednię, że zostanie pokonany przez własne dziecko. Strach przed utratą władzy to powód, dla którego pożerał potomstwo.
Jak Reja uratowała małego Zeusa przed Kronosem?
podała mężowi kamień owinięty w pieluszki. Reja podsunęła Kronosowi zawinięty kamień, a dziecko ukryła na Krecie. Dzięki temu Zeus dorósł i mógł zmusić ojca do oddania rodzeństwa.
Jak bracia podzielili świat po zwycięstwie nad tytanami?
Zeus wziął niebo, Posejdon morze, Hades podziemia. Po tytanomachii władza została podzielona między trzech synów Kronosa. Zeus jako władca nieba stał się też najwyższym z bogów.
W co Atena zamieniła Arachne?
w pająka. Atena zamieniła Arachne w pająka, który tka bez końca. Mit wyjaśnia, skąd wzięły się pająki i ich sieci.
Jakim darem bóg Dionizos nagrodził króla Midasa?
wszystko, czego dotknął, zmieniało się w złoto. Midas ugościł towarzysza z orszaku Dionizosa i poprosił w nagrodę o złoty dotyk. Szybko okazało się, że nie może jeść ani pić, więc błagał o cofnięcie daru.
Kto i za co ukarał Midasa oślimi uszami?
Apollo, bo Midas źle ocenił jego grę. W zawodach muzycznych z udziałem Apollina Midas przyznał pierwszeństwo jego rywalowi. Rozgniewany bóg dał mu ośle uszy, które król ukrywał pod czapką.
O co Faeton poprosił swojego ojca Heliosa?
o to, by mógł poprowadzić rydwan słońca. Faeton chciał dowieść, że jest synem boga słońca. Helios obiecał spełnić jego prośbę, ale chłopiec nie zapanował nad końmi i rydwan zbaczał z drogi.
Jak zginął Faeton?
strącił go piorun Zeusa. Faeton nie zapanował nad darem ojca i zaczął palić ziemię i niebo, więc Zeus zabił go piorunem. Ciało chłopca spadło do rzeki Erydan.
Dlaczego Kora nie mogła na zawsze wrócić do matki?
zjadła w podziemiach owoc granatu od Hadesa. Kto skosztował czegoś w podziemiach, był z nimi związany. Dlatego Kora co roku część czasu spędza u Hadesa, a część z Demeter.
Co stało się z Narcyzem, gdy zobaczył swoje odbicie w wodzie?
zakochał się w sobie i umarł z tęsknoty. Piękny Narcyz nie zwracał uwagi na kochające go nimfy, aż ujrzał w wodzie siebie i nie mógł oderwać wzroku. W miejscu, gdzie umarł, wyrósł kwiat nazwany narcyzem.
Dlaczego Orfeusz na zawsze stracił Eurydykę?
obejrzał się za nią przed wyjściem z podziemi. Bogowie podziemi oddali mu żonę pod warunkiem, że nie spojrzy na nią przed wyjściem na ziemię. Orfeusz złamał ten warunek i Eurydyka wróciła do krainy cieni.
Jaką zbrodnię popełnił Tantal, by sprawdzić, czy bogowie wszystko wiedzą?
podał im na uczcie ciało syna Pelopsa. Tantal, ulubieniec bogów, chciał wystawić ich na próbę i przygotował straszną ucztę. Bogowie odkryli podstęp, wskrzesili Pelopsa, a Tantala strącili do Tartaru.
Co zrobił Syzyf, gdy Zeus przysłał po niego Tanatosa, boga śmierci?
podstępem go związał i uwięził. Gdy Tanatos był uwięziony, ludzie przestali umierać. Dopiero Ares uwolnił boga śmierci i porządek świata wrócił.
Jak Zeus ukarał Prometeusza za kradzież ognia?
przykuł go do skał Kaukazu, a orzeł wyjadał mu wątrobę. Wątroba Prometeusza odrastała, więc męka nie miała końca. Prometeusz cierpiał za to, że dał ludziom ogień i pomógł im przetrwać.
Kto, namówiony przez Pandorę, otworzył beczkę, którą dostała w posagu?
Epimeteusz. Prometeusz ostrzegał brata, by nie otwierał beczki, ale powolny w myśleniu Epimeteusz uległ żonie. Gdy podniesiono wieko, na ludzi spadły smutki, troski, nędza i choroby.
Dlaczego Ikar spadł do morza?
poleciał za blisko słońca i wosk się roztopił. Ikar zachwycił się lotem i zapomniał o przestrodze ojca, by lecieć środkiem, z dala od słońca. Wosk spajający pióra roztopił się i chłopiec runął do morza.
Jak Herakles oczyścił stajnie Augiasza w jeden dzień?
skierował przez nie nurt dwóch rzek. Stajni nie sprzątano od lat, więc Herakles użył rozumu zamiast samej siły i przepuścił przez nie wodę rzek. Stąd stajnia Augiasza to wielki bałagan.
Kto zbudował na Krecie labirynt, w którym zamknięto Minotaura?
Dedal. Labirynt zbudował dla króla Minosa Dedal, słynny budowniczy i wynalazca, ojciec Ikara. Z jego korytarzy nikt nie umiał sam znaleźć wyjścia.
Dlaczego Egeusz (u Parandowskiego Ajgeus), ojciec Tezeusza, rzucił się w morze?
zobaczył czarne żagle i uznał, że syn zginął. Tezeusz zapomniał zmienić czarnych żagli na umówiony znak zwycięstwa. Ojciec wypatrywał statku z nadmorskiej skały, uznał, że syn zginął, i skoczył w fale.
Co Afrodyta obiecała Parysowi, by przyznał jej jabłko?
miłość najpiękniejszej kobiety, Heleny. Parys wybrał Afrodytę, a potem uprowadził Helenę, żonę Menelaosa ze Sparty. To porwanie stało się powodem wyprawy Greków pod Troję.
Jak Odyseusz przedstawił się cyklopowi Polifemowi?
jako Nikt. Gdy oślepiony Polifem wzywał pomocy, wołał, że krzywdzi go Nikt, więc inni cyklopi nie przyszli. Ojciec Polifema, Posejdon, ścigał potem Odyseusza swoim gniewem.
Postacie8 pytańW jaki niezwykły sposób przyszła na świat Atena?
wyszła z głowy Zeusa. Atena narodziła się z głowy Zeusa. To podkreśla, że jest boginią mądrości, zrodzoną z myśli najwyższego boga.
Kim był Hermes wśród bogów olimpijskich?
posłańcem bogów i opiekunem kupców. Hermes to zręczny posłaniec Zeusa, opiekun dróg, kupców, a nawet złodziei. Już jako niemowlę ukradł bydło Apollina.
Kto zabił dzieci Niobe?
Apollo i Artemida. Dzieci Latony, Apollo i Artemida, pomściły matkę strzałami z łuków. Niobe długo płakała po stracie dzieci, aż zamieniła się w skałę, z której płyną łzy.
Czym Orfeusz zdobył przychylność bogów podziemi?
śpiewem i grą na lirze. Orfeusz był niezwykłym śpiewakiem z Tracji. Jego muzyka poruszała zwierzęta, drzewa i rzeki, a w podziemiach wzruszyła nawet Hadesa.
Którym miastem władał Syzyf?
Koryntem. Syzyf był królem Koryntu, znanym z przebiegłości. Rozgniewał Zeusa, bo zdradził jego tajemnicę.
Na czyj rozkaz Herakles wykonał dwanaście prac?
króla Eurysteusza. Hera zesłała na Heraklesa szaleństwo, w którym zabił własne dzieci. Za karę musiał służyć Eurysteuszowi i wykonać zlecone przez niego prace.
Kto zabił Achillesa pod Troją?
Parys. Achillesa trafił strzałą Parys, a według mitu strzałę kierował Apollo. Wcześniej Achilles zabił Hektora, najdzielniejszego z Trojan.
Kto wymyślił podstęp z drewnianym koniem, dzięki któremu Grecy zdobyli Troję?
Odyseusz. Odyseusz słynął ze sprytu. W koniu ukryli się wojownicy, a Trojanie sami wciągnęli go do miasta, mimo ostrzeżeń.
Kontekst7 pytańCo jedli i pili bogowie na Olimpie, by zachować nieśmiertelność?
ambrozję i nektar. Ambrozja i nektar to pokarm i napój bogów. Jedną z win Tantala było to, że wykradał je z Olimpu dla ludzi.
Jakie zjawisko przyrody tłumaczy mit o Demeter i Korze?
zmianę pór roku. Gdy Kora jest u Hadesa, Demeter rozpacza i ziemia zamiera, jak jesienią i zimą. Jej powrót do matki przynosi wiosnę i lato.
Co znaczy wyrażenie syzyfowa praca?
wysiłek ciężki, bez końca i bez efektu. Syzyf za karę wtacza na górę głaz, który tuż przed szczytem stacza się w dół. Dlatego jego imieniem nazywamy daremny trud.
Co oznacza nić Ariadny?
sposób na wyjście z trudnej, zawiłej sytuacji. Kłębek Ariadny wyprowadził Tezeusza z labiryntu. Dlatego tak nazywamy wskazówkę, która pozwala rozwiązać zawiły problem.
Kiedy mówimy, że ktoś otworzył puszkę Pandory?
gdy jego czyn wywołał lawinę nieszczęść. Z naczynia Pandory wyleciały na świat choroby i nieszczęścia. Wyrażenie mówi o działaniu, które sprowadza wiele kłopotów naraz.
Co nazywamy piętą Achillesa?
czyjś słaby punkt. Achilles był prawie niezniszczalny, a zginął od strzały w piętę. Dlatego tak nazywamy miejsce, w którym ktoś jest bezbronny.
Kim był heros w mitologii greckiej?
potomkiem boga i człowieka, śmiertelnym bohaterem. Herosi, jak Achilles czy Tezeusz, mieli niezwykłe siły, ale byli śmiertelni. Wyjątkiem jest Herakles, którego po śmierci przyjęto między bogów.
Test do druku
Kartka A4 z pytaniami, wersje A i B, klucz z punktacją i progami ocen.
Quiz z lektury „Mitologia” ma 41 pytań. Dzielą się na kategorie: fabuła (26), postacie (8) i kontekst (7). Quiz obejmuje całą lekturę.
Jakie typy pytań są w quizie z lektury „Mitologia”?
W quizie są: pytania z wyborem odpowiedzi (37), prawda czy fałsz (2) i układanie kolejności wydarzeń (2).
Czy do quizu z lektury „Mitologia” są odpowiedzi?
Tak. Po każdej odpowiedzi quiz pokazuje, czy była poprawna, i dodaje wyjaśnienie. Odpowiedzi do 37 pytań z wyborem odpowiedzi są też wypisane na stronie, w sekcji z pytaniami i odpowiedziami.
Jak wydrukować test z lektury „Mitologia”?
W panelu „Test do druku” wybierasz liczbę pytań (10, 15 albo 20), wersję testu (jedna albo A i B dla klasy) i możesz dodać dwa ogólne pytania otwarte (po 3 punkty). Test jest w formacie A4. Do wydruku możesz dołączyć klucz odpowiedzi z punktacją i progami ocen oraz kod QR do quizu online.
Jakie pytania otwarte mogą być na sprawdzianie z lektury „Mitologia”?
Przygotowaliśmy 5 pytań otwartych z wzorcową odpowiedzią i punktacją. Na przykład: „Wyjaśnij, czym jest prometeizm, i uzasadnij, dlaczego Prometeusz zasługuje na miano dobroczyńcy ludzkości.” (3 punkty) i „Na przykładzie dwóch mitów wykaż, że bogowie surowo karzą ludzką pychę.” (3 punkty).
Czy w arkuszach CKE były zadania z lektury „Mitologia”?
Tak. Na stronie są 4 prawdziwe zadania z 3 arkuszy CKE (termin główny): Matura 2025 (poziom podstawowy), Matura 2024 (poziom podstawowy) i Matura 2023 (poziom podstawowy). Przy każdym jest klucz odpowiedzi CKE i nasze wyjaśnienie.
Czy quiz z lektury „Mitologia” zapamiętuje wyniki?
Tak, rekord i postęp zapamiętuje przeglądarka na tym urządzeniu. Nie trzeba zakładać konta.
Sprawdź, co zostało Ci w głowie po lekturze „Mitologia”
Quiz z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi, a potem test do druku.