QuizyBingo
Okładka: Reduta Ordona, wydawnictwo Greg
wyd. Greg

Reduta Ordona – streszczenie

Adam Mickiewicz

  • Romantyzm · 1832
  • Klasy 7–8
  • Egzamin ósmoklasisty 2023

Lektura „Reduta Ordona” w jednym zdaniu

Adiutant opowiada, jak garstka obrońców reduty Ordona strzela do ostatniego ładunku, a Ordon wysadza redutę i staje się symbolem walki z despotyzmem.

6 części · 2 min czytania

Streszczenie szczegółowe, część po części

Wybierz długość. W wersji szczegółowej zaznaczaj, co już przeczytane.

Ściąga PDF
  1. Część IAdiutant patrzy na pole bitwy (strofa 1)

    • Adiutant mówi, że żołnierze nie mają rozkazu strzelania, więc wchodzi na działo i patrzy na pole.
    • Widzi dwieście rosyjskich armat ustawionych w długie szeregi, proste jak brzegi morza.
    • Rosyjski wódz przybiega, daje znak mieczem i zwija skrzydło wojska jak ptak.
    • Spod tego skrzydła wylewa się piechota w długiej czarnej kolumnie, a czarne chorągwie jak sępy prowadzą ją na śmierć.
    „Nam strzelać nie kazano. — Wstąpiłem na działo / I spojrzałem na pole; dwieście armat grzmiało.”Adiutant
    AdiutantRosyjski wódz na polu bitwy
  2. Część IIReduta Ordona strzela do kolumny (strofy 2–3)

    • Przeciw kolumnie stoi mała reduta Ordona, która ma tylko sześć dział.
    • Działa dymią i świecą, a z reduty bez przerwy lecą bomby, kule i kartacze.
    • Granat wpada w środek kolumny, pęka, a w szyku powstaje wielka wyrwa.
    • Kula leci, wyjąc i ryjąc ziemię, i przewierca kolumnę, a adiutant słyszy po jęku rannych, że idzie po niej jakby anioł śmierci.
    „Przeciw nim sterczy biała, wąska, zaostrzona, / Jak głaz, bodzący morze, reduta Ordona.”Adiutant
    AdiutantObrońcy reduty
  3. Część IIIApostrofa do cara i wódz kaukaski (strofy 4–5)

    • Adiutant pyta, gdzie jest car, który wysyła na rzeź tłumy żołnierzy.
    • Odpowiada, że car siedzi o pięćset mil w stolicy, a gdy zmarszczy brwi, podpisze albo skinie, lecą kibitki, matki płaczą po dzieciach i spadają knuty.
    • Zwraca się do cara: Warszawa jedna mu się przeciwstawia i zrzuca z jego głowy skradzioną koronę.
    • Car wysyła przeciw Warszawie wodza kaukaskiego z ogromną armią, a żołnierze wierzą, że ich bogiem jest car.
    „Zmarszczył brwi, — i tysiące kibitek wnet leci; / Podpisał, — tysiąc matek opłakuje dzieci;”Adiutant
    AdiutantCarWódz kaukaski
  4. Część IVSzturm i milknięcie reduty (strofy 6–7)

    • Rosjanie z krzykiem „ura” dobiegają do reduty, wpadają w rowy i kładą się na faszynie.
    • Wchodzą na białe palisady wałów, a reduta jeszcze błyska w środku, aż w końcu gaśnie jak motyl w mrowisku.
    • Adiutant zastanawia się, czy ostatnie działo zostało strącone z łoża, i widzi, że milczy też ręczna broń.
    • Domyśla się powodu: obrońcy strzelali bez przerwy, aż żołnierz nie znalazł w ładownicy ładunku i upadł.
    • Wrogowie włażą do szańca jak robactwo na trupa.
    „Jeszcze reduta w środku, jasna od wystrzałów, / Czerwieni się nad czernią: jak w środek mrowiska / Wrzucony motyl błyska, — mrowie go naciska, — / Zgasł; — tak zgasła reduta.”Adiutant
    AdiutantObrońcy reduty
  5. Część VGenerał i Ordon z palną świecą (strofa 8)

    • Adiutant ociera łzy, a generał patrzy przez lunetę opartą na jego ramieniu i mówi: „Stracona”.
    • Spod lunety generała wymykają się łzy, a on prosi adiutanta, by poszukał Ordona młodszym wzrokiem.
    • Adiutant wypatruje wśród dymu rękę Ordona, który wywija palną świecą i grozi wrogom.
    • Gdy wrogowie go chwytają, Ordon skacze w dół, do lochów, a generał mówi „Dobrze”, bo rozumie, że Ordon nie odda im prochów.
    „nie odda im prochów”Generał
    AdiutantGenerałOrdon
  6. Część VIWybuch, mogiła i Patron szańców (strofa 9)

    • Rozlega się huk jak stu gromów, ziemia się wzbija, działa podskakują na kołach, a dym i piasek zasłaniają wszystko.
    • Gdy dym opada, na miejscu reduty leży tylko czarna bryła ziemi, mogiła.
    • Obrońcy i napastnicy leżą w niej razem i po raz pierwszy mają pokój, a Ordon ma zostać Patronem szańców.
    • Adiutant głosi, że niszczenie w dobrej sprawie jest święte jak tworzenie, a Bóg wysadzi ziemię zalaną despotyzmem, tak jak Ordon swoją redutę.
    „Dusze gdzie? Nie wiem; lecz wiem, gdzie dusza Ordona. / On będzie Patron szańców!”Adiutant
    AdiutantOrdonObrońcy reduty

14 punktów

Plan wydarzeń

W kolejności fabuły, w formie, jakiej wymaga szkoła. Skopiuj albo wydrukuj ze ściągą.

  1. Adiutant nie dostał rozkazu strzelania, więc wszedł na działo i patrzył na pole bitwy.I
  2. Na polu grzmiało dwieście rosyjskich armat ustawionych w długie szeregi.I
  3. Rosyjski wódz dał znak mieczem i na redutę ruszyła czarna kolumna piechoty.I
  4. Naprzeciw stała mała reduta Ordona, która z sześciu dział nieustannie strzelała.II
  5. Pociski z reduty rozrywały kolumny wroga i zabijały wielu żołnierzy.II
  6. Narrator zwrócił się do cara, który z dalekiej stolicy wysyłał ludzi na śmierć.III
  7. Car posłał przeciw Warszawie wodza kaukaskiego z ogromnym wojskiem.III
  8. Rosjanie z okrzykiem „ura” wdarli się do rowów i na wały reduty.IV
  9. Reduta przestała strzelać, a narrator domyślał się, że obrońcom zabrakło ładunków.IV
  10. Generał patrzył przez lunetę, uznał redutę za straconą i zapłakał.V
  11. Adiutant wypatrzył Ordona z palną świecą i zobaczył, jak skoczył do lochów.V
  12. Nastąpił potężny wybuch, który poderwał działa i zasłonił wszystko dymem.VI
  13. Z reduty została mogiła, w której obrońcy i wrogowie leżą razem w pokoju.VI
  14. Narrator nazwał Ordona patronem szańców i zapowiedział, że Bóg zniszczy ziemię despotów.VI

Na sprawdzian i wypracowanie

Kluczowe sceny

Sceny, o które najczęściej pytają nauczyciele i które warto przywołać w wypracowaniu.

Część I

Adiutant na dziale

Adiutant wchodzi na działo i widzi dwieście rosyjskich armat. Rosyjski wódz daje znak mieczem, a z jego wojska wylewa się czarna kolumna piechoty.

„Nam strzelać nie kazano. — Wstąpiłem na działo”Adiutant

Dlaczego ważna: Pokazuje siłę wroga i ustawia punkt widzenia: opowiada świadek stojący z boku.

W streszczeniu →

Część II

Reduta przeciw kolumnie

Mała reduta ma tylko sześć dział, ale strzela bez przerwy. Granaty i kule rozrywają kolumnę rosyjskiej piechoty.

„Sześć tylko miała harmat. Wciąż dymią i świecą;”Adiutant

Dlaczego ważna: Zestawia garstkę obrońców z ogromną armią i buduje obraz bohaterstwa.

W streszczeniu →

Część III

Apostrofa do cara

Adiutant pyta, gdzie jest car, i odpowiada, że siedzi daleko w stolicy. Jednym skinieniem posyła tysiące ludzi na śmierć, a Warszawa jedna się mu sprzeciwia.

„Mocarzu, jak Bóg silny, jak szatan złośliwy!”Adiutant

Dlaczego ważna: Pokazuje, że Mickiewicz opisuje bitwę jako starcie wolności z despotyzmem.

W streszczeniu →

Część IV

Szturm i milknięcie reduty

Rosjanie dochodzą do rowów, kładą się na faszynie i wchodzą na wały. Reduta gaśnie, a adiutant domyśla się, że obrońcom zabrakło ładunków.

„Ura, ura! Patrz, blisko reduty, już w rowy”Adiutant

Dlaczego ważna: Pokazuje, że obrońcy walczą do granic sił, nie poddają się.

W streszczeniu →

Część V

Rozmowa z generałem

Generał uznaje redutę za straconą i płacze. Prosi adiutanta o wskazanie Ordona, a ten widzi, jak Ordon z palną świecą skacze do lochów.

„Dobrze — rzecze jenerał, — nie odda im prochów”Generał

Dlaczego ważna: Przygotowuje wybuch i pokazuje, że Ordon jest dla dowódców symbolem odwagi.

W streszczeniu →

Część VI

Wybuch i mogiła

Potężny wybuch zasłania wszystko dymem i piaskiem. Po nim zostaje tylko mogiła, w której leżą razem obrońcy i napastnicy.

„Tam i ci, co bronili, — i ci, co się wdarli,”Adiutant

Dlaczego ważna: Zamyka opowieść obrazem śmierci jako zgody i przygotowuje wniosek o Patronie szańców.

W streszczeniu →

Mapa postaci

Kto występuje w której części

Kliknij postać, a w streszczeniu podświetlą się części, w których się pojawia.

Najczęstsze pomyłki

Uwaga, pułapki

Tu uczniowie mylą się najczęściej, także na sprawdzianach. Każdą rzecz sprawdziliśmy w tekście utworu.

  1. MitOpowiada bitwę Ordon albo Mickiewicz jako uczestnik.

    NaprawdęNarratorem jest adiutant generała, co mówi podtytuł „Opowiadanie adiutanta”; stoi na dziale i patrzy z daleka (cz. I, V).

    Części: IV

  2. MitCar stoi na polu bitwy i dowodzi atakiem.

    NaprawdęCar siedzi o pięćset mil w stolicy, a na polu dowodzą jego wodzowie (rosyjski wódz z mieczem w cz. I, wódz kaukaski w cz. III).

    Części: IIII

  3. MitReduta milknie, bo obrońcy się poddają.

    NaprawdęAdiutant domyśla się, że obrońcom skończyły się ładunki (cz. IV); nie ma mowy o poddaniu.

    Części: IV

  4. MitGenerał płacze, bo Ordon już zginął.

    NaprawdęGenerał płacze, gdy uznaje redutę za straconą, jeszcze przed wybuchem i przed tym, jak adiutant wypatruje Ordona (cz. V).

    Części: V

  5. MitPrawdziwy Ordon zginął w wybuchu reduty, tak jak w wierszu.

    NaprawdęW wierszu Ordon skacze do lochów (cz. V), a potem reduta wybucha i on znika (cz. VI); historyczny Ordon przeżył i zmarł w 1887 roku, a wiersz stworzył legendę.

    Części: VVI

  6. MitWybuch reduty zabija tylko Polaków.

    NaprawdęW mogile leżą razem obrońcy i wrogowie, którzy weszli na redutę (cz. VI).

    Części: VI

3 tematy

Argumenty do rozprawki

Teza, którą możesz przyjąć, i argumenty z konkretnych wydarzeń. Rozwiń temat i skopiuj do notatek.

Bohaterstwo obrońców w Reducie Ordona3 argumenty

TezaMickiewicz pokazuje bohaterstwo jako walkę do końca, mimo przewagi wroga.

  1. Mała reduta z sześcioma działami strzela bez przerwy przeciw ogromnej kolumnie.

    II
    „Sześć tylko miała harmat. Wciąż dymią i świecą;”
  2. Żołnierze nabijają broń, aż w ładownicy nie ma już ładunku.

    IV
    „Aż ręka w ładownicy długo i głęboko”
  3. Ordon z palną świecą skacze do lochów, by nie oddać prochów wrogowi.

    V
    „Dobrze — rzecze jenerał, — nie odda im prochów”
Obraz despotyzmu w Reducie Ordona3 argumenty

TezaWiersz przedstawia władzę cara jako brutalną i niszczącą ludzi.

  1. Czarne chorągwie prowadzą żołnierzy wroga na śmierć.

    I
    „Czarne chorągwie na śmierć prowadzą zastępy.”
  2. Car jednym ruchem wysyła ludzi na śmierć, a matki opłakują dzieci.

    III
    „Podpisał, — tysiąc matek opłakuje dzieci;”
  3. Adiutant zapowiada, że Bóg wysadzi ziemię opanowaną przez despotyzm, tak jak Ordon redutę zajętą przez Rosjan.

    VI
    „Kiedy ziemię despotyzm i duma szalona”
Sens ofiary w obronie wolności3 argumenty

TezaMickiewicz uznaje ofiarę za sensowną, jeśli służy dobrej sprawie.

  1. Generał rozumie skok Ordona do lochów jako decyzję, by nie oddać wrogom prochów.

    V
    „Dobrze — rzecze jenerał, — nie odda im prochów”
  2. Po wybuchu obrońcy i napastnicy leżą razem w mogile.

    VI
    „Tam i ci, co bronili, — i ci, co się wdarli,”
  3. Adiutant ogłasza Ordona Patronem szańców i uzasadnia to świętością niszczenia w dobrej sprawie.

    VI
    „On będzie Patron szańców! — Bo dzieło zniszczenia”

Zanim pójdziesz na sprawdzian

Sprawdź, co pamiętasz

Widzisz tylko tytuły. Przypomnij sobie, co się dzieje, odsłoń i oceń się uczciwie. To najszybszy sposób, żeby treść została w głowie.

8 haseł

Słowniczek

Trudne słowa ze streszczenia. W tekście są podkreślone: dotknij, żeby zobaczyć wyjaśnienie.

reduta
Zamknięte umocnienie polowe z wałem i rowem, w którym ustawia się działa. Reduta Ordona była częścią obrony Warszawy w 1831 roku.
adiutant
Oficer, który pomaga dowódcy, przekazuje jego rozkazy i towarzyszy mu w czasie bitwy.
kartacz
Pocisk armatni wypełniony kulami lub kawałkami metalu, które po wystrzale rozpryskują się na wszystkie strony.
kibitka
Kryty, zamykany wóz konny, którym w Rosji wożono więźniów i zesłańców. W wierszu to znak carskich represji.
knut
Bicz z rzemieni używany w Rosji do wymierzania kar. Stał się symbolem okrutnej władzy cara.
porównanie homeryckie
Rozbudowane porównanie, które rozwija obraz w kilku wersach i często pojawia się w opisach bitew.
onomatopeja
Wyraz naśladujący dźwięk, np. szumi, wyje, ryczy o lecącej kuli.
apostrofa
Bezpośredni zwrot do kogoś lub czegoś, np. do cara: „Mocarzu, jak Bóg silny, jak szatan złośliwy”.

Dalej

Cytaty

Ćwicz cytaty z lektury „Reduta Ordona”

Osobne gry z cytatami: rozpoznaj mówiącego albo wskaż, skąd pochodzi cytat. Wyniki zostają tylko w Twojej przeglądarce.

W liczbach

Streszczenie lektury „Reduta Ordona” w liczbach

  • 5punktów w wersji krótkiej
  • 6części w wersji szczegółowej
  • 14punktów planu wydarzeń
  • 6kluczowych scen
  • 8haseł w słowniczku
  • 2 minczytania wersji szczegółowej

Pytania i odpowiedzi

Najczęstsze pytania o streszczenie lektury „Reduta Ordona”

Jak krótko streścić lekturę „Reduta Ordona”?

W 5 punktach: Adiutant stoi na dziale i patrzy, jak rosyjski wódz wysyła przeciw małej reducie Ordona długą czarną kolumnę piechoty. Sześć dział reduty rozrywa kolumnę granatami, kulami i kartaczami. Adiutant zwraca się do cara, który z dalekiej stolicy zsyła ludzi na śmierć, i mówi, że car posłał przeciw Warszawie wodza kaukaskiego. Rosjanie z krzykiem „ura” wchodzą na wały, reduta milknie, a generał mówi „Stracona” i płacze. Ordon z palną świecą skacze do lochów, reduta wybucha i zamienia się w mogiłę, a adiutant nazywa Ordona Patronem szańców i zapowiada karę Boga dla despotów.

Jak długie jest streszczenie lektury „Reduta Ordona”?

Wersja krótka ma 5 punktów i zajmuje około 25 sekund czytania. Wersja szczegółowa omawia 6 części po kilka zdań każda i zajmuje około 2 minut.

Jaki jest plan wydarzeń lektury „Reduta Ordona”?

Plan wydarzeń ma 14 punktów, a każdy jest przypisany do części, w której się dzieje. Zaczyna się od: Adiutant nie dostał rozkazu strzelania, więc wszedł na działo i patrzył na pole bitwy. Kończy się na: Narrator nazwał Ordona patronem szańców i zapowiedział, że Bóg zniszczy ziemię despotów.

Jakie są kluczowe sceny lektury „Reduta Ordona”?

Najważniejsze sceny to: Adiutant na dziale, Reduta przeciw kolumnie, Apostrofa do cara, Szturm i milknięcie reduty oraz 2 kolejne sceny. Przy każdej wyjaśniamy, co się dzieje i po co ta scena jest w utworze.

Jakie pomyłki najczęściej pojawiają się przy lekturze „Reduta Ordona”?

Częsty mit: Opowiada bitwę Ordon albo Mickiewicz jako uczestnik. Fakt: Narratorem jest adiutant generała, co mówi podtytuł „Opowiadanie adiutanta”; stoi na dziale i patrzy z daleka (cz. I, V). W streszczeniu jest 6 takich pułapek.

Jakie trudne słowa wyjaśnia słowniczek do lektury „Reduta Ordona”?

Słowniczek ma 8 haseł: reduta, adiutant, kartacz, kibitka, knut, porównanie homeryckie oraz 2 kolejne hasła.

Jaką tezę postawić w rozprawce o lekturze „Reduta Ordona”?

Do tematu „Bohaterstwo obrońców w Reducie Ordona” pasuje teza: Mickiewicz pokazuje bohaterstwo jako walkę do końca, mimo przewagi wroga. Przy tezie są argumenty z numerem części, w której znajdziesz potwierdzenie.

Jak sprawdzić, ile pamiętam ze streszczenia lektury „Reduta Ordona”?

Rozwiąż quiz: 34 pytania z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi. W wersji szczegółowej możesz też zaznaczać przeczytane części, a postęp zapamiętuje przeglądarka na tym urządzeniu.

Sprawdź, co zostało Ci w głowie po lekturze „Reduta Ordona”

Quiz z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi, a potem test do druku.

Treści QuizyBingo przygotowuje redakcja, przy niewielkiej pomocy AI. Jak powstają pytania

Z tej samej epoki