Skąpiec – quiz i test

zakopał je w ogrodzie. Harpagon zdradza to sam, myśląc na głos, że jest sam w pokoju. Skrzyniom nie ufa, bo to „przynęta dla złodziei”. Ogród stanie się potem miejscem kradzieży.

podejrzewa, że służący go szpieguje i chce okraść. Harpagon boi się, że ktoś odkryje jego schowek, więc każe Strzałce pokazać ręce i przetrząsa mu kieszenie. Służący nic nie wziął, a na stronie przeklina skąpców.

że sam zamierza poślubić Mariannę. Harpagon najpierw każe Kleantowi chwalić urodę i skromność Marianny, a potem mówi, że to on chce ją zaślubić. Kleantowi robi się słabo, bo sam kocha tę dziewczynę.

za pana Anzelma. Harpagon wybiera dla córki dojrzałego i zamożnego pana Anzelma. Ślub ma się odbyć jeszcze tego samego wieczoru, a Eliza mówi, że raczej się zabije.

że Anzelm weźmie ją bez posagu. Na każdy rozsądny zarzut Harpagon odpowiada tylko: „Bez posagu!”. Dla skąpca oszczędność liczy się bardziej niż szczęście córki.

udać chorobę. Walery uważa, że lekarze i tak znajdą uczone wyjaśnienie każdej choroby. Ucieczkę zostawia na ostateczność.

uratował ją z wzburzonych fal. Eliza wspomina, że Walery z narażeniem życia wyciągnął ją z wody. Na końcu przypomina o tym ojcu, a Harpagon odpowiada, że wolałby, żeby pozwolił jej utonąć.

że lichwiarzem jest Harpagon, a dłużnikiem Kleant. Simon nie wiedział, że młody dłużnik to syn Harpagona. Harpagon oburza się na rozrzutność syna, a Kleant na lichwę ojca, i obaj obrzucają się tymi samymi zarzutami.

stare rupiecie wycenione za drogo. W spisie są m.in. łóżko, lutnia, w której może brakować strun i wypchana skóra jaszczurki. Kleant wie, że nie dostanie za to nawet dwustu talarów, ale musi się zgodzić.

liczy oszczędności na jej jedzeniu i strojach. Frozyna twierdzi, że Marianna wniesie dwanaście tysięcy franków rocznie, bo je skromnie, nie lubi drogich strojów i brzydzi się grą. Nawet Harpagon zauważa, że w tym rachunku nie ma nic realnego.

udaje, że nie słyszy, i wymyka się z rozmowy. Gdy Frozyna mówi o pieniądzach, Harpagon poważnieje, a gdy o Mariannie, znowu się uśmiecha. W końcu wychodzi pod byle pretekstem, a Frozyna przeklina go jako kutwę.

że cały świat drwi z jego skąpstwa. Jakub opowiada krążące anegdoty, np. o pozwaniu kota sąsiada za zjedzenie resztki potrawki baraniej. Harpagon obiecał, że się nie pogniewa, a mimo to wpada w złość.

zdejmuje go ojcu z palca i jej wręcza. Kleant każe Mariannie obejrzeć diament z bliska i nie pozwala go oddać, mówiąc, że to dar ojca. Harpagon nie może zaprotestować przy narzeczonej i tylko syczy na syna.

udaje, że chce mu oddać Mariannę za żonę. Harpagon mówi, że jest za stary dla Marianny i oddałby ją synowi. Gdy Kleant przyznaje się do uczucia, ojciec każe mu zapomnieć o dziewczynie i sięga po kij.

tylko wyjmuje z kieszeni chustkę. Harpagon szpera w kieszeni, Jakub wyciąga rękę, a pan wyjmuje chustkę do nosa i obiecuje, że będzie pamiętał. To typowy dla tej postaci gest.

Strzałka. Strzałka wychodzi z ogrodu ze szkatułką i mówi Kleantowi, że cały dzień na to czatował. Nie mówi, jak to zrobił, bo słyszy krzyki Harpagona i obaj uciekają.

łapie sam siebie za ramię, biorąc się za złodzieja. Harpagon jest tak oszalały, że chwyta własne ramię i woła: „Oddaj pieniądze, łotrze”. Chce wziąć na tortury cały dom, nawet samego siebie.

chce się zemścić na rządcy za kije. Jakub mówi na stronie, że to dobra okazja do zemsty za kije, które dostał od Walerego. Nie wie nawet, jak wyglądała szkatułka, i zgaduje jej kolor.

porwali je korsarze i spędziły lata w niewoli. Marianna opowiada, że po dziesięciu latach niewoli odzyskały wolność, ale majątek był już sprzedany. Dlatego żyją w Paryżu w niedostatku.

don Tomaszem d'Alburci, ojcem Walerego i Marianny. Anzelm ocalał z katastrofy razem z majątkiem i przez szesnaście lat sądził, że rodzina zginęła. W Paryżu ukrywał się pod przybranym nazwiskiem.

że ojciec zgodzi się na jego ślub z Marianną. Kleant stawia sprawę jasno: Marianna albo szkatułka. Harpagon zgadza się dopiero wtedy, gdy Anzelm bierze na siebie koszty obu ślubów i obiecuje mu nowe ubranie.

jest jego rządcą. Walery ukrywa swoje pochodzenie i przyjmuje posadę u Harpagona, żeby być blisko Elizy. Służba nazywa go „panem rządcą”.

pochlebia mu i chwali jego oszczędność. Walery sam mówi Elizie, że trzeba przyklaskiwać ludziom i ich wadom, by ich pozyskać. Harpagon nazywa go wyrocznią i oddaje mu władzę nad córką.

jest swatką i pośredniczką. Frozyna chwali się, że ożeniłaby nawet sułtana z Wenecją. Swata Harpagona z Marianną, licząc na nagrodę, a potem pomaga zakochanym.

ojciec nie daje mu pieniędzy, a on chce pomóc Mariannie. Kleant skarży się siostrze, że przez skąpstwo ojca musi się zadłużać, by się przyzwoicie ubrać. Zbiera pieniądze, bo chce wesprzeć Mariannę albo z nią wyjechać.

uważa go za wstrętnego. Marianna mówi Frozynie po cichu, że to wstrętny człowiek, a Frozyna przekazuje Harpagonowi, że jest zachwycający. Wcześniej porównuje to małżeństwo do narzędzi tortur.

nie chce odpłacić niewdzięcznością matce. Marianna jest bardzo przywiązana do chorej matki i prosi Kleanta, by to ją przekonał. Pokazuje, że jest skromna i posłuszna, ale szczera w uczuciach.

mówi, że nie chce nikogo poślubiać przemocą. Anzelm nie zamierza zdobywać serca, które nie jest wolne. Ta szlachetność kontrastuje z uporem i chciwością Harpagona.

Walery. Walery przytacza tę maksymę, by poprzeć Harpagona, który chce wydać tanią wieczerzę. Skąpiec chce ją wyryć złotymi literami nad kominkiem.

Kleant. Kleant odpowiada tak ojcu po odkryciu, że to Harpagon jest lichwiarzem. Uważa, że lichwa jest gorsza niż jego długi.

Frozyna. Frozyna przekonuje sześćdziesięcioletniego Harpagona, że wygląda młodo i dożyje stu dwudziestu lat. Pochlebia mu, bo liczy na pieniądze.

komedia charakterów. Opracowania zaliczają Skąpca do komedii charakterów, bo śmiech budzi przede wszystkim przerysowana wada głównej postaci, czyli skąpstwo Harpagona. Niemal każda scena pokazuje tę cechę.

w domu Harpagona w Paryżu, w ciągu jednego dnia. Spis osób kończy uwaga, że rzecz dzieje się w Paryżu, w domu Harpagona. Ślub Elizy ma być „jeszcze dziś wieczór”, a wszystko kończy się tego samego dnia.

zasadę trzech jedności. Według opracowań Molier zachowuje dwie z trzech jedności, ale nie jedność akcji, bo obok skąpstwa Harpagona toczą się dwa wątki miłosne.

komizm słowny. Harpagon zachwyca się maksymą o jedzeniu, ale powtarza ją na odwrót: że żyje się po to, aby jeść. Śmiech bierze się z samych słów.

qui pro quo. Obaj mówią o skarbie, krwi i przysiędze, ale każdy myśli o czym innym. Harpagon dziwi się, że Walery mówi o szkatułce jak kochanek.