Proszę państwa do gazu

Karta lektury

„Proszę państwa do gazu”: najważniejsze fakty

Lektura „Proszę państwa do gazu” w pigułce: autor, czas powstania, rodzaj i gatunek, podział, etap szkolny i obecność na egzaminach w jednym miejscu.

Fakty o lekturze Proszę państwa do gazu
Tytuł	Proszę państwa do gazu
Autor	Tadeusz Borowski
Czas powstania	1946
Epoka	Wojna (1939–1945)
Rodzaj i gatunek	epika, opowiadanie
Podział	7 części, od I Zamknięty obóz i spór o transporty do VII Transport w nocy i powrót do obozu
Etap szkolny	Liceum
Na liście lektur	Opowiadanie
Arkusze CKE	lektura nie pojawiła się w zestawieniu arkuszy z lat 2019–2026 (termin główny)

7 części

„Proszę państwa do gazu” po kolei: o czym jest każda część

Jedno zdanie o każdej części. Wybierz część, żeby przejść do jej pełnego streszczenia.

Część IZamknięty obóz i spór o transportyTrwa odwszanie i obóz jest ściśle zamknięty; w upale wszyscy chodzą nago, a od paru dni nie przyjeżdżają transporty.
Część IIMarsz na rampę i czekanie pod szynamiHenri zabiera narratora na rampę, bo brakuje ludzi, i obaj ustawiają się w szeregu Kanady.
Część IIIPierwszy transport z Sosnowca i BędzinaNa rampę wtacza się pociąg towarowy, a z zakratowanych okien ludzie wołają o wodę i powietrze.
Część IVNiemowlęta, rozmowa z Henrim i ładowanie bagażyEsesman każe oczyścić wagony, więc narrator wynosi z nich uduszone, podeptane niemowlęta.
Część VKobieta bez dziecka i dziewczyna o jasnych włosachPrzy drugim transporcie szybko idzie młoda kobieta, a za nią biegnie małe dziecko i woła: „Mamo! mamo!”.
Część VITrupy na auta i wieczór na szynachNarrator ucieka od trupów, smagnięty trzciną przez esesmana miesza się z Kanadą i znów chowa się pod szynami, skąd widzi całą rampę.
Część VIITransport w nocy i powrót do obozuW głębokiej nocy przyjeżdża kolejny transport; dziewczynka wypada z wagonu i zostaje zastrzelona przez esesmana.

Czytaj pełne streszczenie „Proszę państwa do gazu”: krótkie albo szczegółowe, z zaznaczaniem przeczytanych części.

Mit czy fakt

„Proszę państwa do gazu”: najczęstsze pomyłki

Rzeczy, które łatwo pomylić przy powtórce. Przy każdej podajemy, w której części szukać potwierdzenia.

MitNarrator i Henri są esesmanami albo to oni zabijają ludzi w komorach gazowych.

FaktSą więźniami z komanda Kanada: rozładowują wagony, odbierają bagaże i wpychają ludzi na auta, ale gazu nie używają; gaz wozi karetka Czerwonego Krzyża (III).

Gdzie: Część III, Część IV

MitAndrej jest esesmanem, bo bije kobietę.

FaktAndrej to marynarz z Sewastopola, więzień z Kanady; esesman stojący przy aucie tylko go chwali.

Gdzie: Część V

MitWszyscy ludzie z transportu idą od razu do komory gazowej.

FaktMłodzi i zdrowi idą na prawo, do obozu: gaz ich nie minie, ale najpierw będą pracować. Kobiety z dziećmi trafiają na auta bez wyjątku.

Gdzie: Część III, Część IV

Zobacz wszystkie pułapki w streszczeniu.

Na wypracowanie

„Proszę państwa do gazu”: tezy do rozprawki

Gotowe tezy dla 3 tematów. Argumenty z cytatami są w streszczeniu.

Plan nauki

„Proszę państwa do gazu”: jak się nauczyć w jeden wieczór

Kroki w kolejności, z orientacyjnym czasem. Czas czytania liczymy ze streszczenia, czas quizu z liczby pytań.

Cytaty

Ćwicz cytaty z lektury „Proszę państwa do gazu”

Osobne gry z cytatami: rozpoznaj mówiącego albo wskaż, skąd pochodzi cytat. Wyniki zostają tylko w Twojej przeglądarce.

Skąd ten cytat?Wskaż część utworu albo to, który cytat pada wcześniej. Cytaty w kolejności opowiadania.

Pytania i odpowiedzi

Najczęstsze pytania o lekturę „Proszę państwa do gazu”

Kto napisał lekturę „Proszę państwa do gazu” i kiedy powstała?

Autorem lektury „Proszę państwa do gazu” jest Tadeusz Borowski. Czas powstania: 1946. Lektura należy do epoki: wojna (1939–1945). Opowiadanie opiera się na doświadczeniach autora, który w latach 1943–1944 był więźniem Auschwitz-Birkenau.

O czym jest lektura „Proszę państwa do gazu” w jednym zdaniu?

Więzień, który tego dnia idzie z komandem Kanada na rampę Birkenau, pomaga rozładowywać transporty ludzi wysyłanych do gazu, a obóz żyje z ich rzeczy.

Z ilu części składa się lektura „Proszę państwa do gazu”?

W naszym opracowaniu lektura „Proszę państwa do gazu” ma 7 części: I Zamknięty obóz i spór o transporty, II Marsz na rampę i czekanie pod szynami, III Pierwszy transport z Sosnowca i Będzina, IV Niemowlęta, rozmowa z Henrim i ładowanie bagaży oraz 3 kolejne części. Każdą omawiamy w streszczeniu osobno.

Kim są najważniejsi bohaterowie lektury „Proszę państwa do gazu”?

Narrator (więzień, opowiada w 1. osobie). Polski więzień, który dostaje paczki z domu i tego dnia idzie z Kanadą na rampę, bo brakuje ludzi. Henri (Francuz z Kanady, przyjaciel narratora). Doświadczony, gruby i przedsiębiorczy więzień, w tekście nazywany Francuzem. Marsylczyk (Francuz z bloku narratora). Otyły Francuz z Marsylii, komunista i rentier, z którym narrator je na buksie.

Do jakiego gatunku należy lektura „Proszę państwa do gazu”?

Opowiadanie z narracją w pierwszej osobie, prowadzoną w czasie przeszłym i teraźniejszym. Badacze (np. Sławomir Buryła) mówią o behawioryzmie Borowskiego: sens wynika głównie z zestawienia zachowań i rozmów, prawie bez komentarza, choć narrator ujawnia też swoje uczucia, np. złość i strach.

Czy lektura „Proszę państwa do gazu” jest na egzaminie?

W zestawieniu arkuszy CKE z lat 2019–2026 (termin główny) lektura „Proszę państwa do gazu” się nie pojawiła. Należy do lektur etapu: Liceum. Wiedzę sprawdzisz w quizie (40 pytań) i w teście do druku.

Jaki temat wypracowania pasuje do lektury „Proszę państwa do gazu”?

Do lektury „Proszę państwa do gazu” pasują m.in. tematy: „Jak obóz zmienia moralność więźniów?”, „Jaką rolę w zagładzie odgrywa kłamstwo i pozór normalności?” i „W jaki sposób obóz uzależnia ludzi od zagłady innych?”. Tezę i argumenty z cytatami znajdziesz w streszczeniu.

Ile pytań ma quiz z lektury „Proszę państwa do gazu” i czy da się wydrukować test?

Quiz z lektury „Proszę państwa do gazu” ma 40 pytań, a po każdej odpowiedzi pokazujemy wyjaśnienie. Test do druku w formacie A4 ma klucz odpowiedzi i progi ocen.

Sprawdź, co zostało Ci w głowie po lekturze „Proszę państwa do gazu”

Quiz z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi, a potem test do druku.

Zacznij quiz Streszczenie Test do druku

Bohaterowie

Motywy i kontekst