Uczniowie gimnazjum w Klerykowie opierają się rusyfikacji.
Syzyfowe prace
Stefan Żeromski
- Młoda Polska · 1897
- Klasy 7–8
- Fragmenty
- Egzamin ósmoklasisty 2019
Streszczenie18 rozdziałów, krótkie lub szczegółoweQuiz · 75 pytańsprawdź, co pamiętaszSprawdzian jutrościeżka 15 minutTest do drukuz odpowiedziami na końcu
„uczniowie będą śpiewali tutaj, w kościele, hymn po polsku, i to nie tylko dziś, ale zawsze.”
- 18części w streszczeniu
- 11postaci w opracowaniu
- 75pytań w quizie
- 1zadanie CKE do rozwiązania
- 1rok w arkuszach CKE
- 7 minczytania streszczenia
11 postaci
Bohaterowie
Kto jest kim i jakie łączą ich relacje.
Na wypracowanie
Motywy i kontekst
Gotowe argumenty: do jakiego tematu pasuje ta lektura i jak jej użyć.
Marcin Borowicz dojrzewa i odkrywa swoją polskość.
Epoka
Młoda Polska · 1890–1918Symbol, nastrój, sztuka i pytania o los narodu.
Gatunek
Powieść z elementami autobiograficznymi o dojrzewaniu bohatera w szkole zaboru rosyjskiego, podzielona na 18 rozdziałów. Tytuł można rozumieć jako odwołanie do mitu Syzyfa: rusyfikacja jest wysiłkiem daremnym.
Geneza
Powieść drukowała krakowska „Nowa Reforma” od lipca do września 1897 roku pod pseudonimem Maurycy Zych, a w 1898 roku wyszła jako książka we Lwowie. Żeromski oparł ją na własnych doświadczeniach z rusyfikowanego gimnazjum w Kielcach, które są pierwowzorem powieściowego Klerykowa.
1 cytat
Cytaty, które warto znać
Każdy sprawdzony znak po znaku z tekstem w Wolnych Lekturach.
„uczniowie będą śpiewali tutaj, w kościele, hymn po polsku, i to nie tylko dziś, ale zawsze.”
Źródło tekstu: Wolne Lektury (domena publiczna).
Arkusze CKE
Ta lektura na egzaminie
Lata, w których lektura pojawiła się w arkuszu CKE (termin główny).
Egzamin ósmoklasisty
2019
Karta lektury
„Syzyfowe prace”: najważniejsze fakty
Lektura „Syzyfowe prace” w pigułce: autor, czas powstania, rodzaj i gatunek, podział, etap szkolny i obecność na egzaminach w jednym miejscu.
| Tytuł | Syzyfowe prace |
|---|---|
| Autor | Stefan Żeromski |
| Czas powstania | 1897 |
| Epoka | Młoda Polska (1890–1918) |
| Rodzaj i gatunek | epika, powieść o dojrzewaniu |
| Podział | 18 części, od I Marcin w szkole w Owczarach do XVIII Wyjazd Biruty |
| Etap szkolny | Klasy 7–8 |
| Na liście lektur | Fragmenty |
| W nowej podstawie | przykładowy tekst do wyboru w klasach IV–VIII |
| Egzamin ósmoklasisty | rok 2019 |
18 części
„Syzyfowe prace” po kolei: o czym jest każda część
Jedno zdanie o każdej części. Wybierz część, żeby przejść do jej pełnego streszczenia.
- Rozdział IMarcin w szkole w OwczarachRodzice odwożą ośmioletniego Marcina saniami z Gawronek do wiejskiej szkoły w Owczarach.
- Rozdział IIWizyta dyrektora JaczmieniewaPrzez dwa miesiące Marcin kuje na pamięć rosyjską gramatykę, wiersze i dyktanda, a arytmetyka sprawia mu wielką trudność, bo nazwy i formuły musi poznawać po rosyjsku.
- Rozdział IIIKleryków i lekcje u MajewskiegoPani Borowiczowa przywozi Marcina do Klerykowa na egzamin do klasy wstępnej gimnazjum, ale nikt nie potrafi podać terminu egzaminów.
- Rozdział IVEgzamin i stancja u PrzepiórzycyPo trzech lekcjach u Majewskiego odbywa się egzamin: z ponad stu kandydatów zostaje trzydziestu kilku, głównie uczniów Majewskiego.
- Rozdział VWstępniak i łza GumowiczaMarcin uczy się pilnie, ale arytmetyka i rosyjski nadal są dla niego niezrozumiałe; korepetytorem na stancji jest uczeń Pigwański.
- Rozdział VIZielone Świątki w GawronkachNa Zielone Świątki pani Borowiczowa zdobywa dla Marcina urlop i wiezie go bryczką do domu.
- Rozdział VIIŚmierć matki i hymn w kościelePo promocji do klasy pierwszej Marcin się zaniedbuje; matka zmarła w lecie, a on dopiero w pustym pokoju czuje, że jej nie ma.
- Rozdział VIIINauczyciele w klasie pierwszejNarrator przedstawia gospodarza klasy, łacinnika Leima, który w dni galowe nosi stary, wielki kapelusz zwany pierogiem.
- Rozdział IXPistolet, Rada i modlitwaW klasie trzeciej Marcin strzela w parku z kolegami z pistoletu, aż przyłapuje ich żandarm.
- Rozdział XWakacje z Szymonem NogąW wakacjach po klasie czwartej Marcin zastaje w Gawronkach zaniedbany dom i spędza dni na polowaniu.
- Rozdział XINowy zarząd i teatr rosyjskiPo wakacjach w gimnazjum rządzą nowy dyrektor Kriestoobriadnikow i inspektor Zabielski, którzy wprowadzają rewizje stancji i wszechobecną kontrolę.
- Rozdział XIIWędrówka RadkaPod koniec sierpnia Andrzej Radek, syn rataja, idzie pieszo z Pyrzogłowów do Klerykowa na naukę do klasy piątej.
- Rozdział XIIILiteraci, wolnopróżniacy i BuckleW klasie szóstej uczniowie dzielą się na „literatów” pod wpływem inspektora i wolnopróżniaków, którzy grają w karty i jeżdżą konno.
- Rozdział XIVProtest WaleckiegoW klasie siódmej nauczyciel historii Kostriulew czyta uczniom rękopis o rzekomej zbrodni mniszek.
- Rozdział XVZygier recytuje MickiewiczaPo świętach do klasy siódmej przychodzi z Warszawy Bernard Zygier, zapisany w papierach jako Sieger, i zamieszkuje u Kostriulewa.
- Rozdział XVIGórka GontaliW klasie ósmej uczniowie spotykają się na strychu Mariana Gontali, który nazywają „górką”, i czytają zakazaną polską literaturę.
- Rozdział XVIIBiruta przy źródlePrzed maturą Marcin uczy się sam w parku przy źródle.
- Rozdział XVIIIWyjazd BirutyWe wrześniu po maturze Marcin wraca do Klerykowa i odwiedza Przepiórzycę, która mówi, że Kriestoobriadnikow zamknął jej stancję.
Czytaj pełne streszczenie „Syzyfowe prace”: krótkie albo szczegółowe, z zaznaczaniem przeczytanych części.
Mit czy fakt
„Syzyfowe prace”: najczęstsze pomyłki
Rzeczy, które łatwo pomylić przy powtórce. Przy każdej podajemy, w której części szukać potwierdzenia.
MitWiechowski uniknął zwolnienia, bo jego uczniowie dobrze się uczyli.
FaktUratowała go skarga wiejskich kobiet, że uczy tylko po rosyjsku, a dyrektor Jaczmieniew przyznał mu podwyżkę.
Gdzie: Rozdział IIMitMatka Marcina umiera tuż przed jego maturą.
FaktPani Borowiczowa umiera latem po klasie wstępnej, zanim Marcin zacznie klasę pierwszą.
Gdzie: Rozdział VIIMitZa strzelanie z pistoletu Marcin zostaje wydalony z gimnazjum.
FaktRada Pedagogiczna skazuje Marcina i Szwarca na długą kozę o chlebie i wodzie.
Gdzie: Rozdział IXNa wypracowanie
„Syzyfowe prace”: tezy do rozprawki
Gotowe tezy dla 3 tematów. Argumenty z cytatami są w streszczeniu.
- Jak rusyfikacja wpływała na szkołę i uczniów?Rusyfikacja uczyniła ze szkoły miejsce nauki pamięciowej i kontroli, ale nie zniszczyła polskości.
- Jak zmienia się Marcin Borowicz?Marcin przechodzi od uległości wobec rusyfikatorów do polskiego patriotyzmu.
- Rola wykształcenia i biedy w losach bohaterówDla biednych uczniów nauka jest drogą awansu, ale wymaga wielkich wyrzeczeń.
Plan nauki
„Syzyfowe prace”: jak się nauczyć w jeden wieczór
Kroki w kolejności, z orientacyjnym czasem. Czas czytania liczymy ze streszczenia, czas quizu z liczby pytań.
- 2 minPrzeczytaj 5 punktów z „O czym to jest” na górze strony i zapamiętaj zdanie główne.
- 7 minPrzejdź streszczenie część po części (18 części).
- 3 minSprawdź, kto jest kim: 11 postaci, a przycisk „zakryj opisy” pozwala się przepytać.
- 25 minRozwiąż quiz (75 pytań), po każdej odpowiedzi wyjaśnienie.
- 10 minSpróbuj 1 prawdziwego zadania z arkuszy CKE.
Cytaty
Ćwicz cytaty z lektury „Syzyfowe prace”
Osobne gry z cytatami: rozpoznaj mówiącego albo wskaż, skąd pochodzi cytat. Wyniki zostają tylko w Twojej przeglądarce.
Pytania i odpowiedzi
Najczęstsze pytania o lekturę „Syzyfowe prace”
Kto napisał lekturę „Syzyfowe prace” i kiedy powstała?
Autorem lektury „Syzyfowe prace” jest Stefan Żeromski. Czas powstania: 1897. Lektura należy do epoki: młoda polska (1890–1918). Powieść drukowała krakowska „Nowa Reforma” od lipca do września 1897 roku pod pseudonimem Maurycy Zych, a w 1898 roku wyszła jako książka we Lwowie.
O czym jest lektura „Syzyfowe prace” w jednym zdaniu?
Marcin Borowicz przechodzi od posłusznego ucznia rosyjskiego gimnazjum w Klerykowie do polskiego patrioty, a jego dojrzewanie odsłania rusyfikację szkoły i opór młodzieży.
Z ilu części składa się lektura „Syzyfowe prace”?
W naszym opracowaniu lektura „Syzyfowe prace” ma 18 części: I Marcin w szkole w Owczarach, II Wizyta dyrektora Jaczmieniewa, III Kleryków i lekcje u Majewskiego, IV Egzamin i stancja u Przepiórzycy oraz 14 kolejnych części. Każdą omawiamy w streszczeniu osobno.
Kim są najważniejsi bohaterowie lektury „Syzyfowe prace”?
Marcin Borowicz (główny bohater). Jedynak ze zubożałego szlacheckiego dworu w Gawronkach. Helena Borowiczowa (matka Marcina). Kochająca, chora na płuca matka, która poświęca wszystko, by syn się kształcił. Andrzej Radek (przyjaciel Marcina). Syn rataja z Pajęczyna Dolnego, którego czytać nauczył guwerner Paluszkiewicz.
Do jakiego gatunku należy lektura „Syzyfowe prace”?
Powieść z elementami autobiograficznymi o dojrzewaniu bohatera w szkole zaboru rosyjskiego, podzielona na 18 rozdziałów. Tytuł można rozumieć jako odwołanie do mitu Syzyfa: rusyfikacja jest wysiłkiem daremnym.
Czy lektura „Syzyfowe prace” jest na egzaminie?
Tak. Lektura „Syzyfowe prace” pojawiła się w arkuszach CKE (termin główny): egzamin ósmoklasisty w roku 2019. Na stronie quizu jest 1 prawdziwe zadanie z arkuszy.
Jaki temat wypracowania pasuje do lektury „Syzyfowe prace”?
Do lektury „Syzyfowe prace” pasują m.in. tematy: „Jak rusyfikacja wpływała na szkołę i uczniów?”, „Jak zmienia się Marcin Borowicz?” i „Rola wykształcenia i biedy w losach bohaterów”. Tezę i argumenty z cytatami znajdziesz w streszczeniu.
Ile pytań ma quiz z lektury „Syzyfowe prace” i czy da się wydrukować test?
Quiz z lektury „Syzyfowe prace” ma 75 pytań, a po każdej odpowiedzi pokazujemy wyjaśnienie. Test do druku w formacie A4 ma klucz odpowiedzi i progi ocen.
Motywy tej lektury mają osobne strony z innymi lekturami i planem wypracowania: Bunt, Dorastanie.
Epoka: Młoda Polska.
Sprawdź, co zostało Ci w głowie po lekturze „Syzyfowe prace”
Quiz z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi, a potem test do druku.
Ta lektura była w arkuszach CKE: egzamin ósmoklasisty (2019). Zobacz zestawienie wszystkich lektur rok po roku.
Treści QuizyBingo przygotowuje redakcja, przy niewielkiej pomocy AI. Jak powstają pytania
