Lektura „Pana Tadeusza” przywraca Skawińskiemu poczucie ojczyzny po latach tułaczki.
Latarnik
Henryk Sienkiewicz
- Pozytywizm · 1881
- Klasy 7–8
- Egzamin ósmoklasisty 2020
Streszczenie3 rozdziały, krótkie lub szczegółoweQuiz · 58 pytańsprawdź, co pamiętaszSprawdzian jutrościeżka 15 minutTest do drukuz odpowiedziami na końcu
„Latarnik powinien lubić siedzieć na miejscu.”
- 3części w streszczeniu
- 7postaci w opracowaniu
- 58pytań w quizie
- 1zadanie CKE do rozwiązania
- 1rok w arkuszach CKE
- 1 minczytania streszczenia
7 postaci
Bohaterowie
Kto jest kim i jakie łączą ich relacje.
Na wypracowanie
Motywy i kontekst
Gotowe argumenty: do jakiego tematu pasuje ta lektura i jak jej użyć.
Epoka
Pozytywizm · 1864–1890Praca u podstaw, nauka i realizm codziennego życia.
Gatunek
Utwór jest nowelą, czyli krótkim, zwartym utworem prozatorskim o jednym wątku i wyraźnym punkcie kulminacyjnym. Dzieli się na trzy części (rozdziały) oznaczone cyframi rzymskimi, a narrator jest trzecioosobowy.
Geneza
Nowela ukazała się po raz pierwszy w 1881 roku w warszawskim czasopiśmie „Niwa”, a w 1882 roku wyszła w książce: w tomie V „Pism Henryka Sienkiewicza” nakładem Gebethnera i Wolffa. Sienkiewicz oparł ją na prawdziwym wypadku, o którym pisał J. Horain w korespondencji z Ameryki; mówi o tym już pierwsze zdanie utworu.
1 cytat
Cytaty, które warto znać
Każdy sprawdzony znak po znaku z tekstem w Wolnych Lekturach.
„Latarnik powinien lubić siedzieć na miejscu.”
Źródło tekstu: Wolne Lektury (domena publiczna).
Arkusze CKE
Ta lektura na egzaminie
Lata, w których lektura pojawiła się w arkuszu CKE (termin główny).
Egzamin ósmoklasisty
2020
Karta lektury
„Latarnik”: najważniejsze fakty
Lektura „Latarnik” w pigułce: autor, czas powstania, rodzaj i gatunek, podział, etap szkolny i obecność na egzaminach w jednym miejscu.
| Tytuł | Latarnik |
|---|---|
| Autor | Henryk Sienkiewicz |
| Czas powstania | 1881 |
| Epoka | Pozytywizm (1864–1890) |
| Rodzaj i gatunek | epika, nowela |
| Podział | 3 części, od I Nowy latarnik i pierwsza noc do III Książka z Ojczyzny i utrata posady |
| Etap szkolny | Klasy 7–8 |
| W nowej podstawie | jeden z utworów do wyboru w klasyce dla klas VII–VIII: wybrana nowela Prusa lub Sienkiewicza |
| Egzamin ósmoklasisty | rok 2020 |
3 części
„Latarnik” po kolei: o czym jest każda część
Jedno zdanie o każdej części. Wybierz część, żeby przejść do jej pełnego streszczenia.
- Rozdział INowy latarnik i pierwsza nocW czasie burzy znika latarnik z Aspinwall koło Panamy, a konsul Falconbridge ma dwanaście godzin, żeby znaleźć następcę.
- Rozdział IIŻycie na wieży i zamykanie się w sobieMijają tygodnie, a Skawiński czuje się szczęśliwy: czyści soczewki, patrzy na morze, statki i las w oddali.
- Rozdział IIIKsiążka z Ojczyzny i utrata posadyŁódź przywozi paczkę z polskimi książkami, którą wysłało Towarzystwo w New Yorku, któremu Skawiński przekazał połowę pensji.
Czytaj pełne streszczenie „Latarnik”: krótkie albo szczegółowe, z zaznaczaniem przeczytanych części.
Mit czy fakt
„Latarnik”: najczęstsze pomyłki
Rzeczy, które łatwo pomylić przy powtórce. Przy każdej podajemy, w której części szukać potwierdzenia.
MitSkawiński zostaje zwolniony, bo ktoś utonął w katastrofie łodzi.
FaktŁódź z San-Geromo rozbiła się na mieliźnie, ale nikt nie utonął. Johns mówi, że inaczej Skawiński poszedłby pod sąd.
Gdzie: Rozdział IIIMitSkawiński czyta „Pana Tadeusza” od pierwszego dnia pracy.
FaktPaczka z książkami przychodzi dopiero po wielu tygodniach, gdy Skawiński jest już zamknięty w sobie (rozdział III). Utwory poety czytał kiedyś w Paryżu, ale w Ameryce nigdy nie spotkał polskich książek.
Gdzie: Rozdział II, Rozdział IIIMitNa końcu noweli Skawiński wraca do Polski.
FaktPo utracie posady płynie statkiem z Aspinwall do New Yorku i znowu zaczyna tułaczkę. Do kraju wraca tylko we śnie i z książką na piersi.
Gdzie: Rozdział IIINa wypracowanie
„Latarnik”: tezy do rozprawki
Gotowe tezy dla 3 tematów. Argumenty z cytatami są w streszczeniu.
- Tęsknota za ojczyzną w noweli „Latarnik”Tęsknota za krajem, choć uśpiona w samotności, okazuje się w Skawińskim silniejsza niż pragnienie spokoju.
- Los emigranta i tułaczaSkawiński jest symbolem Polaka, któremu los nie pozwala znaleźć stałego miejsca.
- Obowiązek a marzeniaSkawiński jest sumienny, ale uczucia patriotyczne biorą górę nad obowiązkiem.
Plan nauki
„Latarnik”: jak się nauczyć w jeden wieczór
Kroki w kolejności, z orientacyjnym czasem. Czas czytania liczymy ze streszczenia, czas quizu z liczby pytań.
- 2 minPrzeczytaj 5 punktów z „O czym to jest” na górze strony i zapamiętaj zdanie główne.
- 1 minPrzejdź streszczenie część po części (3 części).
- 3 minSprawdź, kto jest kim: 7 postaci, a przycisk „zakryj opisy” pozwala się przepytać.
- 19 minRozwiąż quiz (58 pytań), po każdej odpowiedzi wyjaśnienie.
- 10 minSpróbuj 1 prawdziwego zadania z arkuszy CKE.
Pytania i odpowiedzi
Najczęstsze pytania o lekturę „Latarnik”
Kto napisał lekturę „Latarnik” i kiedy powstała?
Autorem lektury „Latarnik” jest Henryk Sienkiewicz. Czas powstania: 1881. Lektura należy do epoki: pozytywizm (1864–1890). Nowela ukazała się po raz pierwszy w 1881 roku w warszawskim czasopiśmie „Niwa”, a w 1882 roku wyszła w książce: w tomie V „Pism Henryka Sienkiewicza” nakładem Gebethnera i Wolffa.
O czym jest lektura „Latarnik” w jednym zdaniu?
Stary polski tułacz Skawiński dostaje posadę latarnika, ale gdy po lekturze „Pana Tadeusza” zasypia i śni o kraju, nie zapala światła i znowu musi ruszyć w świat.
Z ilu części składa się lektura „Latarnik”?
W naszym opracowaniu lektura „Latarnik” ma 3 części: I Nowy latarnik i pierwsza noc, II Życie na wieży i zamykanie się w sobie i III Książka z Ojczyzny i utrata posady. Każdą omawiamy w streszczeniu osobno.
Kim są najważniejsi bohaterowie lektury „Latarnik”?
Skawiński (latarnik, polski emigrant). Stary żołnierz: krzyż z roku trzydziestego łączy się zwykle z powstaniem listopadowym, potem bił się w Hiszpanii, w legii francuskiej, na Węgrzech i w Stanach, a na tułaczce imał się wielu zawodów. Izaak Falconbridge (konsul Stanów Zjednoczonych w Panamie). Musi szybko znaleźć latarnika. Johns (strażnik portowy w Aspinwall). Lubi polityczne rozprawy, na które Skawiński czasem schodził na gawędę.
Do jakiego gatunku należy lektura „Latarnik”?
Utwór jest nowelą, czyli krótkim, zwartym utworem prozatorskim o jednym wątku i wyraźnym punkcie kulminacyjnym. Dzieli się na trzy części (rozdziały) oznaczone cyframi rzymskimi, a narrator jest trzecioosobowy.
Czy lektura „Latarnik” jest na egzaminie?
Tak. Lektura „Latarnik” pojawiła się w arkuszach CKE (termin główny): egzamin ósmoklasisty w roku 2020. Na stronie quizu jest 1 prawdziwe zadanie z arkuszy.
Jaki temat wypracowania pasuje do lektury „Latarnik”?
Do lektury „Latarnik” pasują m.in. tematy: „Tęsknota za ojczyzną w noweli ‚Latarnik’”, „Los emigranta i tułacza” i „Obowiązek a marzenia”. Tezę i argumenty z cytatami znajdziesz w streszczeniu.
Ile pytań ma quiz z lektury „Latarnik” i czy da się wydrukować test?
Quiz z lektury „Latarnik” ma 58 pytań, a po każdej odpowiedzi pokazujemy wyjaśnienie. Test do druku w formacie A4 ma klucz odpowiedzi i progi ocen.
Motywy tej lektury mają osobne strony z innymi lekturami i planem wypracowania: Ojczyzna.
Więcej tego autora: Henryk Sienkiewicz. Epoka: Pozytywizm.
Sprawdź, co zostało Ci w głowie po lekturze „Latarnik”
Quiz z wyjaśnieniem po każdej odpowiedzi, a potem test do druku.
Ta lektura była w arkuszach CKE: egzamin ósmoklasisty (2020). Zobacz zestawienie wszystkich lektur rok po roku.
Treści QuizyBingo przygotowuje redakcja, przy niewielkiej pomocy AI. Jak powstają pytania
